C0846
दाबी
“नयाँ, बगgy, आफै आगो लाग्ने लडाकु जेटहरूमा २४ अरब अष्ट्रेलियाली डलर खर्च गरियो, जुन पहिले नै तालिकाभन्दा वर्षौं पछाडि थियो, र यो अष्ट्रेलियामा बनाइने छैन। जेटहरू घाममा राखिएको ट्रकबाट आएको तातो इन्धनबाट चल्न सक्दैनन् (किनभने इन्धन ट्याङ्कलाई ताप सिन्कको रूपमा प्रयोग गरिन्छ)। बन्दुक चलाउने सफ्टवेयर तैनाथीपछि ३ वर्षसम्म तयार हुने छैन। सफ्टवेयरले सुरक्षा अडिट पास गरेको छैन। प्रत्येक विमानमा बन्दुकका लागि ३ सेकेण्डभन्दा कम गोली छ।”
मूल स्रोत: Matthew Davis
विश्लेषण गरिएको: 1 Feb 2026
मूल स्रोतहरू
✅ तथ्य जाँच
### ### लागत lāgata र ra खरिद kharida
### Cost and Procurement
दाबीले dābīle एफ-३५ epha-35 कार्यक्रमका kāryakramakā लागि lāgi "२४ "24 अरब araba डलर" ḍalara" उल्लेख ullekha गर्छ। garcha| २०१४-२०१८ 2014-2018 सम्म samma ७२ 72 वटा vaṭā विमानका vimānakā लागि lāgi अष्ट्रेलियाको aṣṭreliyāko कुल kula लगानी lagānī लगभग lagabhaga १७ 17 अरब araba अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī डलर ḍalara अनुमानित anumānita थियो, thiyo, यद्यपि yadyapi विमानको vimānako जीवनकालभरि jīvanakālabhari धारणा dhāraṇā लागत lāgata समेत sameta गरी garī कुल kula कार्यक्रम kāryakrama लागत lāgata उच्च ucca हुन्छ। huncha| २४ 24 अरब araba डलरको ḍalarako आँकडा ā~kaḍā अधिग्रहण adhigrahaṇa लागतभन्दा lāgatabhandā बढी baḍhī आएको āeko वा vā प्रक्षेपित prakṣepita दीर्घकालीन dīrghakālīna लागत lāgata अनुमान anumāna जस्तो jasto देखिन्छ। dekhincha| एफ-३५ epha-35 ज्वाइन्ट jvāinṭa स्ट्राइक sṭrāika फाइटर phāiṭara कार्यक्रम kāryakrama **२००२ **2002 मा mā हावर्ड hāvarḍa सरकार sarakāra (गठबन्धन) (gaṭhabandhana) ले** le** सुरु suru गरेको gareko थियो thiyo जब jaba अष्ट्रेलियाले aṣṭreliyāle प्रणाली praṇālī विकास vikāsa र ra प्रदर्शन pradarśana चरणमा caraṇamā स्तर stara ३ 3 साझेदारको sājhedārako रूपमा rūpamā सहभागिता sahabhāgitā जनायो। janāyo| ७२ 72 वटा vaṭā एफ-३५ए epha-35e विमान vimāna खरिद kharida गर्ने garne निर्णय nirṇaya **२००९ **2009 मा mā रड raḍa लेबर lebara सरकार**ले sarakāra**le गरेको gareko थियो, thiyo, पहिलो pahilo १४ 14 वटा vaṭā विमानको vimānako अर्डर arḍara २०१४ 2014 मा mā एबट ebaṭa गठबन्धन gaṭhabandhana सरकारले sarakārale गरेको gareko थियो। thiyo| The claim states "$24 billion" for the F-35 program.
### ### प्राविधिक prāvidhika समस्याहरू samasyāharū Australia's total investment in the F-35 program was estimated at approximately $17 billion for 72 aircraft as of 2014-2018, though total program costs including sustainment over the life of the aircraft would reach higher figures.
**इन्धन/ताप **indhana/tāpa सिन्क sinka समस्याहरू:** samasyāharū:** तातो tāto इन्धनको indhanako बारेमा bāremā दाबी dābī सत्य satya हो। ho| एफ-३५ epha-35 को ko इन्धन indhana प्रणाली praṇālī साँच्चै sā~ccai विमानका vimānakā प्रणालीहरूलाई praṇālīharūlāī चिस्यान cisyāna गर्न garna ताप tāpa सिन्कको sinkako रूपमा rūpamā प्रयोग prayoga गरिन्छ। garincha| प्रारम्भिक prārambhika परीक्षणमा parīkṣaṇamā केही kehī तापमानभन्दा tāpamānabhandā माथिको māthiko इन्धन indhana (लगभग (lagabhaga ४८°C/११८°F) 48°C/118°F) सुरक्षित surakṣita रूपमा rūpamā प्रयोग prayoga गर्न garna सकिँदैन saki~daina भनेर bhanera देखायो। dekhāyo| यो yo तातो tāto हावामा hāvāmā घाममा ghāmamā राखिएका rākhiekā इन्धन indhana ट्रकहरूले ṭrakaharūle यी yī तापमान tāpamāna पार pāra गर्न garna सक्ने sakne ठाउँहरूमा ṭhāu~harūmā विशेष viśeṣa समस्याजनक samasyājanaka थियो। thiyo| यो yo समस्या samasyā पेन्टागन penṭāgana परीक्षण parīkṣaṇa रिपोर्टहरूमा riporṭaharūmā दस्तावेज dastāveja गरिएको garieko थियो thiyo र ra सञ्चालनात्मक sañcālanātmaka वर्कअराउन्ड varkaarāunḍa आवश्यक āvaśyaka थियो। thiyo| **बन्दुक **banduka सफ्टवेयर saphṭaveyara ढिलाइ:** ḍhilāi:** बन्दुक banduka सफ्टवेयर saphṭaveyara २०१९ 2019 सम्म samma तयार tayāra हुने hune छैन chaina भन्ने bhanne दाबी dābī एफ-३५ए epha-35e भेरियन्टका bheriyanṭakā लागि lāgi सत्य satya हो। ho| आन्तरिक āntarika बन्दुक banduka (जीएयू-२२/ए) (jīeyū-22/e) ब्लक blaka ३एफ 3epha सफ्टवेयर saphṭaveyara नभइन्जेल nabhainjela सञ्चालनयोग्य sañcālanayogya थिएन, thiena, जुन juna २०१९ 2019 मा mā क्षेत्रमा kṣetramā गरिएको garieko थियो। thiyo| एफ-३५ epha-35 प्रारम्भमा prārambhamā अपूर्ण apūrṇa युद्ध yuddha क्षमताका kṣamatākā साथ sātha तैनाथ tainātha भयो, bhayo, पूर्ण pūrṇa कार्यक्षमता kāryakṣamatā अनलक analaka गर्न garna सफ्टवेयर saphṭaveyara ब्लकहरू blakaharū आवश्यक āvaśyaka थियो। thiyo| **गोली **golī क्षमता:** kṣamatā:** एफ-३५एले epha-35ele यसको yasako आन्तरिक āntarika जीएयू-२२/ए jīeyū-22/e तोपका topakā लागि lāgi १८२ 182 राउन्ड rāunḍa बोकेको bokeko छ। cha| बन्दुकको bandukako द्रुतगतिमा drutagatimā (३,३०० (3,300 राउन्ड rāunḍa प्रति prati मिनेट), mineṭa), यसले yasale लगभग lagabhaga **३.३ **3.3 सेकेण्ड** sekeṇḍa** को ko गोली golī प्रदान pradāna गर्छ garcha - - "३ "3 सेकेण्डभन्दा sekeṇḍabhandā कम" kama" को ko दाबी dābī ठीक ṭhīka छ cha भन्ने bhanne पुष्टि puṣṭi गर्छ। garcha| **आफै **āphai आगो āgo लाग्ने:** lāgne:** एफ-३५बी epha-35bī आगोका āgokā केही kehī दस्तावेज dastāveja गरिएका gariekā घटनाहरू ghaṭanāharū थिए, thie, जसमा jasamā २०१४ 2014 मा mā एग्लिन eglina एयर eyara फोर्स phorsa बेसमा besamā इन्जिन injina आगोले āgole सम्पूर्ण sampūrṇa बेड़ेलाई ber̤elāī अस्थायी asthāyī रूपमा rūpamā जमिनमा jaminamā राख्ने rākhne निर्णय nirṇaya गरेको gareko थियो। thiyo| तर, tara, "आफै "āphai आगो āgo लाग्ने" lāgne" अतिशयोक्ति atiśayokti हो ho - - यी yī यान्त्रिक/इन्जिन yāntrika/injina असफलताहरू asaphalatāharū थिए, thie, न na कि ki अनियमित aniyamita दहन। dahana| **सुरक्षा **surakṣā अडिट:** aḍiṭa:** सफ्टवेयर saphṭaveyara सुरक्षा surakṣā अडिटको aḍiṭako बारेमा bāremā दाबीले dābīle एफ-३५ epha-35 को ko जटिल jaṭila सफ्टवेयर saphṭaveyara प्रणालीहरू praṇālīharū (८ (8 मिलियन miliyana भन्दा bhandā बढी baḍhī कोड koḍa लाइनहरू) lāinaharū) बारे bāre व्यापक vyāpaka चिन्ताहरूलाई cintāharūlāī प्रतिबिम्बित pratibimbita गर्छ। garcha| विशिष्ट viśiṣṭa वर्गीकृत vargīkṛta सुरक्षा surakṣā अडिट aḍiṭa परिणामहरू pariṇāmaharū सार्वजनिक sārvajanika रूपमा rūpamā उपलब्ध upalabdha छैनन्, chainan, तर tara सफ्टवेयरले saphṭaveyarale व्यापक vyāpaka परीक्षण parīkṣaṇa गरेको gareko थियो। thiyo| **अष्ट्रेलियामा **aṣṭreliyāmā बनाइने:** banāine:** विमानहरू vimānaharū "अष्ट्रेलियामा "aṣṭreliyāmā बनाइने banāine छैनन्" chainan" भन्ने bhanne दाबी dābī आंशिक āṃśika रूपमा rūpamā भ्रामक bhrāmaka छ। cha| केही kehī अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī एफ-३५हरूको epha-35harūko अन्तिम antima असेम्बली asembalī र ra चेकआउट cekaāuṭa अष्ट्रेलियामा aṣṭreliyāmā एक eka सुविधामा suvidhāmā (विलियमटाउनमा (viliyamaṭāunamā एरोस्पेस erospesa अष्ट्रेलिया aṣṭreliyā लिमिटेड) limiṭeḍa) गरिएको garieko थियो, thiyo, यद्यपि yadyapi प्रमुख pramukha असेम्बली asembalī लकहिड lakahiḍa मार्टिनले mārṭinale टेक्सासको ṭeksāsako फोर्ट phorṭa वर्थमा varthamā गरेको gareko थियो। thiyo| **तालिका **tālikā ढिलाइहरू:** ḍhilāiharū:** एफ-३५ epha-35 कार्यक्रम kāryakrama वास्तवमा vāstavamā वर्षौं varṣauṃ पछाडि pachāḍi थियो। thiyo| प्रारम्भिक prārambhika सञ्चालन sañcālana क्षमता kṣamatā २०१०-२०१२ 2010-2012 को ko मौलिक maulika प्रक्षेपणबाट prakṣepaṇabāṭa पटक-पटक paṭaka-paṭaka ढिलाइ ḍhilāi भएर bhaera २०१६ 2016 (युएसएमसी (yuesaemasī एफ-३५बी), epha-35bī), २०१९ 2019 (युएसएएफ (yuesaeepha एफ-३५ए), epha-35e), र ra २०२१ 2021 (युएस (yuesa नेवी nevī एफ-३५सी) epha-35sī) मा mā भयो। bhayo| The $24 billion figure appears to be an inflated or projected long-term cost estimate rather than the acquisition cost.
हराइरहेको सन्दर्भ
### ### एफ-३५ epha-35 निर्णय nirṇaya लेबरले lebarale गरेको gareko थियो thiyo
### The F-35 Decision Was Made by Labor
सबैभन्दा sabaibhandā महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa हराएको harāeko सन्दर्भ: sandarbha: **एफ-३५ **epha-35 खरिद kharida गर्ने garne निर्णय nirṇaya लेबर lebara सरकारले sarakārale गरेको gareko थियो, thiyo, गठबन्धनले gaṭhabandhanale होइन।** hoina|** केविन kevina रडले raḍale २००९ 2009 मा mā अष्ट्रेलियाले aṣṭreliyāle १६-१७ 16-17 अरब araba अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī डलर ḍalara अनुमानित anumānita लागतमा lāgatamā ७२ 72 वटा vaṭā एफ-३५ epha-35 खरिद kharida गर्ने garne घोषणा ghoṣaṇā गरे। gare| गठबन्धन gaṭhabandhana (एबट (ebaṭa सरकार) sarakāra) ले le यो yo कार्यक्रम kāryakrama जारी jārī राख्यो rākhyo तर tara सुरु suru गरेन। garena| The most critical missing context: **The decision to purchase F-35s was made by the Labor Government, not the Coalition.** Kevin Rudd announced in 2009 that Australia would acquire 72 F-35s at an estimated cost of $16-17 billion.
### ### उत्पन्न utpanna कार्यक्रम kāryakrama The Coalition (Abbott Government) continued this program but did not initiate it.
२०१३ 2013 मा mā गठबन्धनले gaṭhabandhanale सत्ता sattā लिँदा li~dā अष्ट्रेलियाले aṣṭreliyāle पहिले pahile नै nai एफ-३५ epha-35 कार्यक्रममा kāryakramamā ५००+ 500+ मिलियन miliyana अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī डलर ḍalara भन्दा bhandā बढी baḍhī लगानी lagānī गरेको gareko थियो। thiyo| कार्यक्रमबाट kāryakramabāṭa निक्लिन niklina मतलब: matalaba: - - पहिले pahile नै nai गरिएको garieko ५००+ 500+ मिलियन miliyana अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī डलर ḍalara लगानी lagānī गुमाउनु gumāunu - - औद्योगिक audyogika सहभागिता sahabhāgitā सम्झौताहरू samjhautāharū परित्याग parityāga गर्नु garnu - - आधुनिक ādhunika लडाकु laḍāku क्षमता kṣamatā खाडल khāḍala बिना binā रोयल royala अष्ट्रेलियन aṣṭreliyana एयर eyara फोर्स phorsa (आरएएएफ) (āraeeepha) छोड्नु choḍnu ### Inherited Program
### ### कुनै kunai व्यवहारयोग्य vyavahārayogya विकल्प vikalpa छैन chaina By 2013 when the Coalition took office, Australia was already deeply committed to the F-35 program with significant sunk costs.
दाबीले dābīle बेवास्ता bevāstā गर्छ garcha कि ki कुनै kunai व्यवहारयोग्य vyavahārayogya विकल्प vikalpa थिएन। thiena| एफ/ए-१८ epha/e-18 हर्नेट harneṭa बेड़ा ber̤ā पुरानो purāno हुँदै hu~dai थियो, thiyo, र ra अर्को arko आधुनिक ādhunika ५ 5 औं auṃ पुस्ताको pustāko लडाकु laḍāku (एफ-२२) (epha-22) निर्यातका niryātakā लागि lāgi उपलब्ध upalabdha थिएन। thiena| एफ-३५ epha-35 एक eka आधुनिक ādhunika स्टेल्थ sṭeltha लडाकु laḍāku क्षमताको kṣamatāko एकमात्र ekamātra विकल्प vikalpa थियो। thiyo| Exiting the program would have meant:
- Loss of $500+ million already invested
- Forfeiting industrial participation agreements
- Leaving the RAAF without a modern fighter capability gap
### ### अन्तर्राष्ट्रिय antarrāṣṭriya साझेदारहरू sājhedāraharū ### No Viable Alternative
अष्ट्रेलिया aṣṭreliyā मात्र mātra एफ-३५ epha-35 खरिद kharida गर्ने garne थिएन। thiena| कार्यक्रमले kāryakramale आठ āṭha साझेदार sājhedāra राष्ट्रहरू rāṣṭraharū (युके, (yuke, क्यानडा, kyānaḍā, इटाली, iṭālī, नेदरल्यान्ड्स, nedaralyānḍsa, नर्वे, narve, डेनमार्क ḍenamārka सहित) sahita) र ra बहु bahu विदेशी videśī सैन्य sainya बिक्री bikrī ग्राहकहरू grāhakaharū समावेश samāveśa गर्छ। garcha| यी yī सबै sabai राष्ट्रहरूले rāṣṭraharūle उस्तै ustai प्राविधिक prāvidhika चुनौतीहरूको cunautīharūko सामना sāmanā गरे। gare| The claim omits that no viable alternative existed.
स्रोत विश्वसनीयता मूल्याङ्कन
**थारुन्का **thārunkā (युएनएसडब्लु (yuenaesaḍablu विद्यार्थी vidyārthī पत्रिका):** patrikā):** रक्षा rakṣā पत्रकारिता patrakāritā विशेषज्ञता viśeṣajñatā बिनाको bināko विद्यार्थी vidyārthī प्रकाशन। prakāśana| प्राविधिक prāvidhika सैन्य sainya मामिलाहरूमा māmilāharūmā सीमित sīmita विश्वसनीयता। viśvasanīyatā| **वार **vāra इज ija बोरिङ boriṅa (मिडियम):** (miḍiyama):** सैन्य sainya खरिदको kharidako आलोचनात्मक ālocanātmaka कभरेजको kabharejako लागि lāgi चिनिएको cinieko रक्षा rakṣā ब्लग। blaga| उपयोगी upayogī दृष्टिकोण dṛṣṭikoṇa प्रदान pradāna गर्छ garcha तर tara महँगा maha~gā हतियार hatiyāra कार्यक्रमहरूको kāryakramaharūko आलोचक ālocaka सम्पादकीय sampādakīya मुद्रा mudrā छ। cha| **द **da गार्जियन gārjiyana (२०१४, (2014, २०१६):** 2016):** प्रतिष्ठित pratiṣṭhita मुख्यधारा mukhyadhārā अन्तर्राष्ट्रिय antarrāṣṭriya समाचार samācāra स्रोत। srota| तथ्यगत tathyagata रिपोर्टिङका riporṭiṅakā लागि lāgi सामान्य sāmānya रूपमा rūpamā विश्वसनीय। viśvasanīya| **फक्सट्रोट **phaksaṭroṭa अल्फा/जालोपनिक:** alphā/jālopanika:** रक्षा-केन्द्रित rakṣā-kendrita ब्लग blaga विश्वसनीय viśvasanīya सैन्य sainya प्राविधिक prāvidhika विश्लेषणसँग। viśleṣaṇasa~ga| यस yasa क्षेत्रमा kṣetramā विशेषीकृत viśeṣīkṛta विशेषज्ञता। viśeṣajñatā| **द **da डेली ḍelī बिस्ट bisṭa (२०१४):** (2014):** तथ्यगत tathyagata रिपोर्टिङका riporṭiṅakā लागि lāgi सामान्य sāmānya विश्वसनीयता viśvasanīyatā भएको bhaeko मुख्यधारा mukhyadhārā समाचार samācāra आउटलेट। āuṭaleṭa| कुल kula मिलाएर, milāera, स्रोतहरूले srotaharūle प्रतिष्ठित pratiṣṭhita मुख्यधारा mukhyadhārā आउटलेटहरूलाई āuṭaleṭaharūlāī एफ-३५ epha-35 कार्यक्रमको kāryakramako विरुद्ध viruddha स्पष्ट spaṣṭa सम्पादकीय sampādakīya मुद्रा mudrā भएका bhaekā पक्षपाती/आलोचनात्मक pakṣapātī/ālocanātmaka रक्षा rakṣā ब्लगहरूसँग blagaharūsa~ga मिश्रण miśraṇa गर्छन्। garchan| प्राविधिक prāvidhika दाबीहरू dābīharū (इन्धन, (indhana, बन्दुक banduka सफ्टवेयर, saphṭaveyara, गोली) golī) विश्वसनीय viśvasanīya रक्षा rakṣā विश्लेषणद्वारा viśleṣaṇadvārā समर्थित samarthita छन्, chan, जबकि jabaki फ्रेमिङ phremiṅa एफ-३५ epha-35 कार्यक्रमको kāryakramako विरुद्ध viruddha स्पष्ट spaṣṭa सम्पादकीय sampādakīya पूर्वाग्रह pūrvāgraha भएका bhaekā स्रोतहरूबाट srotaharūbāṭa आउँछ। āu~cha|
**Tharunka (UNSW student newspaper):** A student publication without defense journalism expertise.
⚖️
Labor तुलना
**के **ke लेबरले lebarale पनि pani त्यस्तै tyastai गर्यो?** garyo?** **हो **ho - - लेबरसँग lebarasa~ga कोलिन्स-क्लास kolinsa-klāsa पनडुब्बीहरूमा panaḍubbīharūmā अझै ajhai महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa रक्षा rakṣā खरिद kharida असफलता asaphalatā छ।** cha|**
**Did Labor do something similar?**
**Yes - Labor has an even more significant defence procurement failure in the Collins-class submarines.**
### ### कोलिन्स kolinsa क्लास klāsa पनडुब्बी panaḍubbī कार्यक्रम kāryakrama (लेबर (lebara १९८७) 1987) ### Collins Class Submarine Program (Labor 1987)
**कोलिन्स-क्लास **kolinsa-klāsa पनडुब्बी panaḍubbī कार्यक्रम** kāryakrama** **हक **haka लेबर lebara सरकारले sarakārale १९८७ 1987 मा** mā** अर्डर arḍara गर्यो garyo र ra अष्ट्रेलियाका aṣṭreliyākā सबैभन्दा sabaibhandā समस्या samasyā पूर्ण pūrṇa रक्षा rakṣā खरिदहरू kharidaharū मध्ये madhye एक eka हो: ho: - - **लागत **lāgata अतिरिक्त:** atirikta:** मौलिक maulika बजेट bajeṭa ३.९ 3.9 अरब araba अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī डलर ḍalara (१९८७); (1987); वास्तविक vāstavika लागत lāgata लगभग lagabhaga ५ 5 अरब araba अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī डलर+ ḍalara+ (मुद्रास्फीतिले (mudrāsphītile समायोजन samāyojana गर्दा gardā अझै ajhai बढी) baḍhī) - - **प्राविधिक **prāvidhika असफलताहरू:** asaphalatāharū:** पनडुब्बीहरू panaḍubbīharū समस्याहरूले samasyāharūle ग्रस्त grasta थिए: thie: - - आवाज āvāja र ra कम्पन kampana समस्याहरू samasyāharū (सतहका (satahakā जहाजहरूले jahājaharūle पत्ता pattā लगाउन lagāuna सक्ने) sakne) - - युद्ध yuddha प्रणाली praṇālī असफलताहरू asaphalatāharū (रकवेल (rakavela प्रणाली praṇālī पूर्ण pūrṇa रूपमा rūpamā प्रतिस्थापन pratisthāpana गर्नुपर्यो) garnuparyo) - - प्रणोदन praṇodana प्रणाली praṇālī समस्याहरू samasyāharū - - सफ्टवेयर saphṭaveyara दोषहरू doṣaharū - - पेरिस्कोप periskopa समस्याहरू samasyāharū - - **तालिका **tālikā ढिलाइहरू:** ḍhilāiharū:** कार्यक्रम kāryakrama वर्षौं varṣauṃ पछाडि pachāḍi थियो thiyo - - **सञ्चालन **sañcālana तत्परता:** tatparatā:** वर्षौंसम्म, varṣauṃsamma, ६ 6 मध्ये madhye १-२ 1-2 वटा vaṭā पनडुब्बीहरू panaḍubbīharū मात्र mātra कुनै kunai पनि pani समयमा samayamā सञ्चालनयोग्य sañcālanayogya थिए thie - - **अष्ट्रेलियामा **aṣṭreliyāmā बनेको:** baneko:** एडिलेडमा eḍileḍamā एएससीमा eesasīmā अष्ट्रेलियामा aṣṭreliyāmā (एफ-३५ (epha-35 जस्तो jasto नभई) nabhaī) बनाइएको banāieko - - जसले jasale समस्याहरूमा samasyāharūmā योगदान yogadāna गर्यो garyo कोलिन्स kolinsa कार्यक्रम kāryakrama लागत lāgata अतिरिक्त atirikta र ra प्राविधिक prāvidhika असफलता asaphalatā एफ-३५ epha-35 समस्याहरू samasyāharū जत्तिकै jattikai महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa थिए, thie, यो yo देखाउँछ dekhāu~cha कि ki **ठूला **ṭhūlā रक्षा rakṣā खरिद kharida चुनौतीहरू cunautīharū कुनै kunai पनि pani पार्टी pārṭī सत्तामा sattāmā हुँदा hu~dā पनि pani जटिल jaṭila सैन्य sainya कार्यक्रमहरूमा kāryakramaharūmā निहित nihita हुन्**। hun**| The **Collins-class submarine program** was ordered by the **Hawke Labor Government in 1987** and represents one of Australia's most troubled defence procurements:
- **Cost overruns:** Original budget $3.9 billion (1987); actual cost approximately $5 billion+ (equivalent to far more in inflation-adjusted terms)
- **Technical failures:** The submarines were plagued with problems including:
- Noise and vibration issues (could be detected by surface ships)
- Combat system failures (the Rockwell system had to be completely replaced)
- Propulsion system problems
- Software defects
- Periscope issues
- **Schedule delays:** The program ran years behind schedule
- **Operational readiness:** For years, only 1-2 of the 6 submarines were operational at any given time
- **Australian-built:** Built in Australia (unlike F-35s) at ASC in Adelaide - which contributed to the problems
The Collins program cost overruns and technical failures were at least as significant as F-35 issues, demonstrating that **major defence procurement challenges are endemic to complex military programs regardless of which party is in government**.
### ### अन्य anya लेबर lebara रक्षा rakṣā खरिद kharida समस्याहरू samasyāharū ### Other Labor Defence Procurement Issues
- - **आर्मिडेल-क्लास **ārmiḍela-klāsa गस्ती gastī नौकाहरू:** naukāharū:** पनि pani महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa समस्याहरूको samasyāharūko सामना sāmanā गरे gare - - **एमआरएच-९० **emaāraeca-90 तैपान taipāna हेलिकप्टरहरू:** helikapṭaraharū:** लेबर lebara अन्तर्गत antargata अर्डर, arḍara, समस्याहरूले samasyāharūle ग्रस्त grasta - **Armidale-class patrol boats:** Also faced significant issues
- **MRH-90 Taipan helicopters:** Ordered under Labor, plagued with problems
🌐
सन्तुलित दृष्टिकोण
### ### दाबीले dābīle सही sahī पाउने pāune कुरा kurā
### What the Claim Gets Right
एफ-३५ epha-35 कार्यक्रमले kāryakramale अनुभव anubhava गर्यो: garyo: - - महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa लागत lāgata वृद्धि vṛddhi (धेरै (dherai गठबन्धनले gaṭhabandhanale सत्ता sattā लिनुभन्दा linubhandā पहिले pahile भएको) bhaeko) - - पर्याप्त paryāpta तालिका tālikā ढिलाइहरू ḍhilāiharū (पनि (pani गठबन्ळन gaṭhabanḻana अघि aghi भएको) bhaeko) - - वास्तविक vāstavika प्राविधिक prāvidhika समस्याहरू samasyāharū (इन्धन (indhana ताप tāpa सिन्क, sinka, बन्दुक banduka सफ्टवेयर, saphṭaveyara, सीमित sīmita गोली) golī) - - वर्कअराउन्ड varkaarāunḍa आवश्यक āvaśyaka भएका bhaekā मुद्दाहरू muddāharū The F-35 program did experience:
- Significant cost growth (though much occurred before Coalition took office)
- Substantial schedule delays (also pre-dating Coalition)
- Genuine technical problems (fuel heat sink, gun software, limited ammo)
- Issues that required workarounds
### ### दाबीले dābīle गलत galata वा vā छोड्ने choḍne कुरा kurā ### What the Claim Gets Wrong or Omits
**आरोप **āropa त्रुटि:** truṭi:** गठबन्ळनलाई gaṭhabanḻanalāī मात्र mātra एफ-३५ epha-35 खरिद kharida निर्णयको nirṇayako दोष doṣa दिन dina सकिँदैन। saki~daina| लेबरले lebarale २००९ 2009 मा mā प्रतिबद्धता pratibaddhatā जनायो, janāyo, र ra गठबन्ळनले gaṭhabanḻanale उत्पन्न utpanna कार्यक्रम kāryakrama जारी jārī राख्यो। rākhyo| **अतिशयोक्तिहरू:** **atiśayoktiharū:** "आफै "āphai आगो āgo लाग्ने" lāgne" अतिशयोक्ति atiśayokti हो। ho| आगो āgo भएका bhaekā थिए thie तर tara अनियमित aniyamita दहन dahana थिएन। thiena| २४ 24 अरब araba डलरको ḍalarako आँकडा ā~kaḍā आधिकारिक ādhikārika लागत lāgata अनुमानहरूको anumānaharūko तुलनामा tulanāmā बढेको baḍheko देखिन्छ। dekhincha| **हराएका **harāekā सफलताहरू:** saphalatāharū:** २०२२-२०२४ 2022-2024 सम्म, samma, अष्ट्रेलियाली aṣṭreliyālī एफ-३५हरूले epha-35harūle पूर्ण pūrṇa सञ्चालन sañcālana क्षमता kṣamatā प्राप्त prāpta गरे gare र ra विश्वका viśvakā सबैभन्दा sabaibhandā सक्षम sakṣama लडाकु laḍāku विमानहरू vimānaharū मध्ये madhye एकको ekako रूपमा rūpamā मान्यता mānyatā प्राप्त prāpta गरे। gare| प्राविधिक prāvidhika समस्याहरूको samasyāharūko बहुमत bahumata समाधान samādhāna भएको bhaeko छ। cha| **विकल्पको **vikalpako अभाव:** abhāva:** दाबीले dābīle स्वीकार svīkāra गर्दैन gardaina कि ki अष्ट्रेलियालाई aṣṭreliyālāī पुराना purānā एफ/ए-१८हरूको epha/e-18harūko स्थानापन्न sthānāpanna आवश्यक āvaśyaka थियो thiyo र ra एफ-३५ epha-35 मात्र mātra उपलब्ध upalabdha ५औं 5auṃ पुस्ताको pustāko विकल्प vikalpa थियो। thiyo| **Attribution Error:** The Coalition cannot be solely blamed for the F-35 purchase decision.
### ### तुलनात्मक tulanātmaka विश्लेषण viśleṣaṇa Labor made the commitment in 2009, and the Coalition inherited the program.
**Exaggerations:** "Spontaneously combusting" is hyperbole.
दुवै duvai प्रमुख pramukha दलहरूले dalaharūle समस्या samasyā पूर्ण pūrṇa रक्षा rakṣā खरिदको kharidako निगरानी nigarānī गरेका garekā छन्: chan: - - **लेबर **lebara (१९८७):** (1987):** कोलिन्स kolinsa पनडुब्बीहरू panaḍubbīharū - - गम्भीर gambhīra प्राविधिक prāvidhika समस्याहरू, samasyāharū, लागत lāgata ब्लोआउट, bloāuṭa, वर्षौं varṣauṃ खराब kharāba तत्परता tatparatā - - **गठबन्ळन **gaṭhabanḻana (२०१४ (2014 जारी):** jārī):** एफ-३५ epha-35 कार्यक्रम kāryakrama - - प्राविधिक prāvidhika समस्याहरू, samasyāharū, ढिलाइहरू, ḍhilāiharū, तर tara अन्ततः antataḥ सफल saphala तैनाथी taināthī एफ-३५ epha-35 को ko समस्याहरू samasyāharū सबै sabai आठ āṭha साझेदार sājhedāra राष्ट्रहरूले rāṣṭraharūle अनुभव anubhava गरेका garekā थिए। thie| यो yo अद्वितीय advitīya रूपमा rūpamā "अष्ट्रेलियाली "aṣṭreliyālī सरकार" sarakāra" को ko असफलता asaphalatā थिएन thiena तर tara विश्वको viśvako सबैभन्दा sabaibhandā उन्नत unnata लडाकु laḍāku विमान vimāna विकास vikāsa गर्ने garne चुनौतीहरूको cunautīharūko प्रतिबिम्बन pratibimbana थियो। thiyo| There were fires but not random combustion.
आंशिक रूपमा सत्य
5.0
/ १०
एफ-३५ epha-35 प्राविधिक prāvidhika समस्याहरूको samasyāharūko बारेमा bāremā मुख्य mukhya तथ्यगत tathyagata दाबीहरू dābīharū सत्य satya छन् chan - - इन्धन indhana ताप tāpa सिन्क sinka समस्याहरू, samasyāharū, बन्दुक banduka सफ्टवेयर saphṭaveyara ढिलाइहरू, ḍhilāiharū, र ra सीमित sīmita गोली golī क्षमता kṣamatā सबै sabai दस्तावेज dastāveja गरिएका gariekā तथ्यहरू tathyaharū हुन्। hun| तर, tara, दाबीले dābīle एक eka महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa आरोप āropa त्रुटि truṭi गर्छ garcha - - यो yo गठबन्ळनले gaṭhabanḻanale यो yo खरिद kharida सुरु suru गरेको gareko जस्तो jasto बुझाउँछ, bujhāu~cha, जबकि jabaki निर्णय nirṇaya वास्तवमा vāstavamā २००९ 2009 मा mā लेबर lebara सरकारले sarakārale गरेको gareko थियो। thiyo| गठबन्ळनले gaṭhabanḻanale कार्यक्रम kāryakrama जारी jārī राख्यो rākhyo तर tara सुरु suru गरेन। garena| थप thapa रूपमा, rūpamā, फ्रेमिङले phremiṅale व्यापक vyāpaka सन्दर्भलाई sandarbhalāī बेवास्ता bevāstā गर्छ: garcha: अष्ट्रेलियाले aṣṭreliyāle पूर्ववर्ती pūrvavartī सरकारद्वारा sarakāradvārā कार्यक्रममा kāryakramamā प्रतिबद्धता pratibaddhatā जनाइसकेको janāisakeko थियो, thiyo, कुनै kunai व्यवहारयोग्य vyavahārayogya विकल्प vikalpa थिएन, thiena, र ra २०२२-२०२४ 2022-2024 सम्म samma विमानले vimānale पूर्ण pūrṇa सञ्चालन sañcālana क्षमता kṣamatā प्राप्त prāpta गरे। gare| लेबरको lebarako कोलिन्स-क्लास kolinsa-klāsa पनडुब्बी panaḍubbī कार्यक्रमसँगको kāryakramasa~gako तुलनाले tulanāle देखाउँछ dekhāu~cha कि ki ठूला ṭhūlā रक्षा rakṣā खरिद kharida चुनौतीहरू cunautīharū प्रणालीगत praṇālīgata मुद्दाहरू muddāharū हुन्, hun, कुनै kunai पनि pani पार्टीलाई pārṭīlāī अद्वितीय advitīya रूपमा rūpamā दोष doṣa दिन dina मिल्दैन। mildaina|
The core factual claims about F-35 technical problems are accurate - the fuel heat sink issues, gun software delays, and limited ammunition capacity are all documented facts.
अन्तिम स्कोर
5.0
/ १०
आंशिक रूपमा सत्य
एफ-३५ epha-35 प्राविधिक prāvidhika समस्याहरूको samasyāharūko बारेमा bāremā मुख्य mukhya तथ्यगत tathyagata दाबीहरू dābīharū सत्य satya छन् chan - - इन्धन indhana ताप tāpa सिन्क sinka समस्याहरू, samasyāharū, बन्दुक banduka सफ्टवेयर saphṭaveyara ढिलाइहरू, ḍhilāiharū, र ra सीमित sīmita गोली golī क्षमता kṣamatā सबै sabai दस्तावेज dastāveja गरिएका gariekā तथ्यहरू tathyaharū हुन्। hun| तर, tara, दाबीले dābīle एक eka महत्त्वपूर्ण mahattvapūrṇa आरोप āropa त्रुटि truṭi गर्छ garcha - - यो yo गठबन्ळनले gaṭhabanḻanale यो yo खरिद kharida सुरु suru गरेको gareko जस्तो jasto बुझाउँछ, bujhāu~cha, जबकि jabaki निर्णय nirṇaya वास्तवमा vāstavamā २००९ 2009 मा mā लेबर lebara सरकारले sarakārale गरेको gareko थियो। thiyo| गठबन्ळनले gaṭhabanḻanale कार्यक्रम kāryakrama जारी jārī राख्यो rākhyo तर tara सुरु suru गरेन। garena| थप thapa रूपमा, rūpamā, फ्रेमिङले phremiṅale व्यापक vyāpaka सन्दर्भलाई sandarbhalāī बेवास्ता bevāstā गर्छ: garcha: अष्ट्रेलियाले aṣṭreliyāle पूर्ववर्ती pūrvavartī सरकारद्वारा sarakāradvārā कार्यक्रममा kāryakramamā प्रतिबद्धता pratibaddhatā जनाइसकेको janāisakeko थियो, thiyo, कुनै kunai व्यवहारयोग्य vyavahārayogya विकल्प vikalpa थिएन, thiena, र ra २०२२-२०२४ 2022-2024 सम्म samma विमानले vimānale पूर्ण pūrṇa सञ्चालन sañcālana क्षमता kṣamatā प्राप्त prāpta गरे। gare| लेबरको lebarako कोलिन्स-क्लास kolinsa-klāsa पनडुब्बी panaḍubbī कार्यक्रमसँगको kāryakramasa~gako तुलनाले tulanāle देखाउँछ dekhāu~cha कि ki ठूला ṭhūlā रक्षा rakṣā खरिद kharida चुनौतीहरू cunautīharū प्रणालीगत praṇālīgata मुद्दाहरू muddāharū हुन्, hun, कुनै kunai पनि pani पार्टीलाई pārṭīlāī अद्वितीय advitīya रूपमा rūpamā दोष doṣa दिन dina मिल्दैन। mildaina|
The core factual claims about F-35 technical problems are accurate - the fuel heat sink issues, gun software delays, and limited ammunition capacity are all documented facts.
मूल्याङ्कन स्केल कार्यप्रणाली
1-3: गलत
तथ्यात्मक रूपमा गलत वा दुर्भावनापूर्ण बनावटी।
4-6: आंशिक
केही सत्य तर सन्दर्भ हराइरहेको वा विकृत छ।
7-9: प्रायः सत्य
सानो प्राविधिक विवरण वा शब्दावली मुद्दाहरू।
10: सटीक
पूर्ण रूपमा प्रमाणित र सन्दर्भमा उचित।
विधि: मूल्याङ्कनहरू आधिकारिक सरकारी अभिलेख, स्वतन्त्र तथ्य-जाँच संगठनहरू र प्राथमिक स्रोत कागजातहरूको क्रस-रेफरेन्सिङ मार्फत निर्धारित गरिन्छ।